0

تبیینی بر سیاست خارجی روسیه در بحران سوریه

روی جلد
پشت جلد

  • امتیاز
  • نام کتاب تبیینی بر سیاست خارجی روسیه در بحران سوریه
  • قیمت 240,000 ریال
  • شابک
    1. 978-964-511-964-3
  • تعداد صفحات 240
  • نوبت چاپ 1
  • شماره جلد / نوبت ویرایش 1 / 0

دانلود فهرست مطالب

 نگارش این کتاب از سه منظر نظری، روشی و عملی حائز اهمیت است. از منظر نظری، این نوشتار تلاش می‌کند تا قابلیت‌های مفاهیم نظری را که در قلمرو رهیافت ژئوپلیتیک مطرح شدند در تحلیل سیاست خارجی بسنجد. همچنین این نوشتار تلاش می‌کند تا به صورت آمیخته، از روش‌های اثبات­گرا و تفسیرگرا در این زمینه بهره گیرد. در این راستا هم بر واقعیت‌های ژئوپلیتیکی و هم بر نوع نگرش رهبران روسیه به این واقعیت‌ها توجه دارد. از این نظر مدل بکار رفته در این نوشتار قادر است که انتقادات وارده به هر یک از دو روش پیش گفته را مرتفع کند. از منظر عملی، کتاب پیش رو در نظر دارد که آثار متغیرهای ژئوپلیتیکی را در سیاست خارجی خاورمیانه‌ای روسیه، مخصوصاً در فضای پرالتهاب بر آمده از خیزش‌های عربی دریابد. گفته شد که یکی از قدرت‌های فرامنطقه‌ای در حوزه خاورمیانه روسیه است. اگرچه تحوّلات داخلی اخیر این کشور حضور و نفوذ آن را در خارومیانه تحت تأثیر قرار داد، با این حال این قدرت اوراسیایی به قدری در تحولات خاورمیانه تأثیرگذار است که بررسی تبیینی و تحلیلی سیاست آن در قبال تحولات و بحرا‌ن‌های خاورمیانه مفید و ضروری باشد. علاوه بر آن، در بحران سوریه، ج.ا.ایران و روسیه همکاری نزدیکی با هم داشتند؛ تا جائیکه در برخی از متون علمی و تحلیلی از این همکاری به "مشارکت راهبردی" یاد شد. لذا بررسی دلائل و محرّکه‌های اصلی شکل دهنده سیاست خارجی روسیه در بحران یادشده می‌تواند به سیاست­گذاران و تحلیلگران در درک خط مشی روسیه در بحران سوریه یاری رساند.

با عنایت به موارد پیش گفته، این نوشتار در قالب یک مقدمه، پنج فصل و یک نتیجه­ و جمع بندی به علاقه­مندان عرضه می‌شود. در مقدمه مختصراً به مدلی که نوشتار بر اساس آن اقدام به تبیین سیاست خارجی روسیه در بحران سوریه کرده است اشاره می‌شود. این مدل از سه مفهوم محوری "خصیصه ژئوپلیتیک"، "قلمرو سازی ژئوپلیتیک" و "گذار ژئوپلیتیک" حاصل شده است. با توجه به اینکه مفاهیم پیش گفته به کرّات در آثار محققان ایرانی و غیر ایرانی مشاهده شد، این نوشتار از بررسی مفصل آن‌ها اجتناب می‌کند و به خواننده علاقه­مند مطالعه منابع مربوطه، اشاره شده در پانوشت، را پیشنهاد می‌دهد.

فصل اول این نوشتار به ابعاد مداخله روسیه در بحران سوریه خواهد پرداخت. نوشتار در این فصل از منظری تطبیقی در سه سطح سیاسی، اقتصادی و نظامی مداخله روسیه را در بحران سوریه توصیف خواهد کرد. در نهایت امر به اجمال آثار مداخله روسیه در بحران سوریه نیز مورد توجه قرار خواهد گرفت. در فصول بعدی نوشتار جنبه تبیینی پیدا می‌کند. زیرا به الزامات ژئوپلیتیکی که مداخله روسیه را در آن بحران در پی داشته­اند اکتشاف خواهد کرد.

رقابت با آمریکا یکی از مهم‌ترین الزامات ژئوپلیتیکی بود که روسیه را واداشت که در بحران سوریه مداخله کند. بررسی تأثیرگذاری این متغیر در فصل دوم انجام خواهد شد. در واقع این فصل تلاش می‌کند تا رقابت دو قدرت را در سطوح مختلف بررسی کند و جایگاه سوریه را در رقابت ژئوپلیتیکی دو قدرت بزرگ دریابد.

فصل سوم نوشتار پیش رو به حفظ قلمرو نفوذ به عنوان یکی دیگر از مهم‌ترین الزامات ژئوپلیتیک مداخله روسیه در بحران سوریه خواهد پرداخت. این فصل با بررسی چگونگی قلمروسازی در سیاست خارجی روسیه، جایگاه سوریه را در الگو قلمرو ژئوپلیتیکی روسیه بررسی خواهد کرد و نشان خواهد داد که ضرورت حفظ قلمرو نفوذ چگونه روسیه را به چنین کنشی رهنمون ساخت.

فصل چهارم نوشتار نیز ثبات منطقه‌ای را به عنوان یکی دیگر از الزمات ژئوپلیتیکی تأثیرگذار در مداخله روسیه در بحران سوریه مطمح نظر قرار خواهد داد. نگرانی از اثرگذاری پویش‌های قدرت و منابع تهدید منافع روسیه در خاورمیانه این کشور را به مشی خاصی هدایت می‌کند. به طور خاص آنچه تهدید کننده ثبات منطقه‌ای هستند بحران‌های سیاسی ناشی از خیزش‌های عربی و عدم توازن قوای منطقه‌ای است که ابعاد آن در این فصل مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

محتوای فصل پنجم درخصوص تأثیر سیاست مقابله با تروریسم و افراط‌گرایی بر مداخله روسیه در بحران سوریه است. تروریسم و افراط‌گرایی معضل دائمی امنیتی روسیه بوده‌اند که عموماً در بستر جدایی طلبی در قفقاز شمالی رشد کردند. این فصل به الزام ژئوپلیتیکی روسیه در مواجهه با این تهدیدات خواهد پرداخت و مناسبات آنرا در سیاست مداخله روسیه در بحران سوریه بررسی خواهد کرد. در آخر نوشتار جمع بندی خود را از مباحث مطروحه در فصول مذکور عرضه خواهد کرد.